Jury VS: Meta en Google aansprakelijk voor verslaving social media
De zaak was aangespannen door een 20-jarige vrouw. De bedrijven moeten haar wat de juryleden betreft een schadevergoeding van 3 miljoen dollar betalen. Daar komt nog eens 3 miljoen dollar bovenop als geldstraf, omdat Meta en Google volgens de juryleden met opzet handelden of gebruikers hadden misleid.
"Deze uitspraak is heel groot", zegt Amerikaverslaggever Raquel Schilder. "Al jaren proberen mensen in de VS socialmediabedrijven aansprakelijk te stellen, tot nu toe zonder succes", zie je in deze video:
Er zijn ook veel zaken gekoppeld aan de zaak waar Meta en Google nu voor aansprakelijk zijn gesteld. Er zijn nog honderden families die eenzelfde zaak hebben aangespannen, die nu gebruik kunnen maken van deze uitspraak. "Als ze nu niet hierop willen leeglopen, dan zullen ze de manier waarop social media werken moeten aanpassen."
Op jonge leeftijd verslaafd
De vrouw, die in de zaak wordt aangeduid als Kaley, stelt dat ze al op jonge leeftijd verslaafd raakte aan apps als Instagram en YouTube. De aanklagers richtten zich niet zozeer op de inhoud op de platforms, maar op het ontwerp van de apps zelf, dat gebruikers bewust zo lang mogelijk zou vasthouden.
Julianna Arnold, de moeder van Coco, die in 2022 aan een fentanyl-overdosis overleed na een incident op social media, laat aan RTL Nieuws weten 'overweldigd door hoop' te zijn door de uitspraak. "Geen bescherming meer voor Big Tech!"
Wanneer wordt telefoongebruik problematisch? Dit zijn de signalen
Dat maakt de uitspraak juridisch opvallend: techbedrijven verdedigen zich vaak met het argument dat zij niet verantwoordelijk zijn voor wat gebruikers plaatsen. In deze zaak ging het juist om hoe de platforms zijn gebouwd.
"De apps maken gebruik van allerlei trucs om gebruikers zo lang mogelijk vast te houden", legt techredacteur Wouter van Dijke uit. "Denk bijvoorbeeld aan 'infinite scroll', waarbij je eeuwig door kan blijven scrollen en telkens nieuwe video's voorgeschoteld krijgt. Ook de algoritmes van de apps zijn er op ontworpen om je zo lang mogelijk aan het scrollen te houden. Dat is immers het verdienmodel van de apps: hoe langer je actief blijft, hoe meer advertenties je te zien krijgt, en hoe meer Meta en Google aan je verdienen."
Mogelijk gevolgen voor honderden zaken
De uitspraak kan grote gevolgen hebben. In de Verenigde Staten lopen honderden vergelijkbare rechtszaken tegen techbedrijven, aangespannen door onder meer ouders, staten en schooldistricten.
In de video hieronder leggen we uit hoe de zaak tegen Meta en Google aan het rollen kwam. De tekst gaat daarna verder:
Zo staat later dit jaar een nieuwe grote zaak gepland in Californië, waarin onder meer Instagram, YouTube, TikTok en Snapchat opnieuw centraal staan. Snapchat en TikTok waren ook betrokken bij deze zaak, maar troffen al eerder een schikking met de vrouw. Over de voorwaarden daarvan is niets bekendgemaakt.
Techbedrijven onder druk
Grote techbedrijven liggen al langer onder vuur vanwege de impact van social media op jongeren. In de VS gebruikt volgens onderzoeksbureau Pew minstens de helft van de tieners dagelijks Instagram of YouTube.
Amerikaanse tiener klaagt socialmediaplatforms aan: 'Ik ben verslaafd gemaakt'
De afgelopen jaren hebben verschillende Amerikaanse staten wetten ingevoerd om het gebruik van social media door jongeren te beperken, bijvoorbeeld via leeftijdsverificatie of regels voor telefoongebruik op scholen. Het Amerikaanse Congres heeft tot nu toe geen brede wet aangenomen die social media reguleert.
Reactie Meta en Google
Meta laat weten het niet eens te zijn met de uitspraak en bekijkt juridische vervolgstappen. Ook Google zegt het niet eens te zijn met de uitspraak en zegt van plan te zijn in hoger beroep te gaan.
Frankrijk wil een socialmediaverbod voor kinderen onder de 15 jaar. Frankrijk zou daarmee het eerste Europese land zijn dat social media wettelijk verbiedt voor jonge kinderen.
Uniek in Europa: Frankrijk wil social media verbieden voor kinderen onder de 15
