Ariana Grande stopt tijdelijk na kritiek op uiterlijk: wanneer is het bodyshaming?

Volgens de 33-jarige zangeres en actrice hebben haar publieke optredens geleid tot 'eindeloze, voortdurende publieke kritiek', zegt een woordvoerder tegen het Amerikaanse blad People. Het nieuws volgt op de release van haar gloednieuwe album Petal afgelopen vrijdag, met bijbehorende clip. Daardoor laaide de kritiek weer op.

Al jarenlang krijgt Grande opmerkingen over haar lichaam. Haar volgers zeggen vooral dat ze de afgelopen jaren heel dun is geworden. Zo reageren mensen onder haar posts: "Ik hou van je Ariana, maar deze gezondheidscrisis waar je in lijkt te zitten, doet afbreuk aan je mooie muziek." Of: "Meid, ben je ziek? Ik ben oprecht bezorgd."

Parasociale relatie

Ini Vanwesenbeeck is onderzoeker aan de Universiteit Tilburg, en heeft onder meer onderzoek gedaan naar lichaamstevredenheid in relatie tot sociale media. Volgens Vanwesenbeeck is er een verschil tussen bezorgdheid en bodyshaming. "Het verschil zit in de intentie."

Mensen die Ariana Grande al een tijdje volgen, kunnen haar volgens Vanwesenbeeck gaan zien als een vriendin. Dat heet een parasociale relatie. "Als een vriendin gezondheidsproblemen heeft, wil je daar iets van zeggen om je bezorgdheid te uiten." Dat is anders dan bodyshaming. "Dat is puur het geven van een ongevraagde mening met een negatieve bedoeling, om iemand te beledigen."

Maar voor Ariana Grande maakt dat weinig uit: het commentaar komt precies hetzelfde binnen. "Zij krijgt miljoenen keren dezelfde comments binnen. Of dat dan met de ene, of met de andere intentie is geschreven, zie je niet op het eerste oog. Voor haar zijn haar volgers geen vrienden, want ze kent hen niet. Het is een logische consequentie dat het commentaar haar lichaamsbeeld kan beïnvloeden."

Via social media is de drempel laag om commentaar te geven. "Als je iemand in het echt kent, zul je niet zo snel naar die persoon iets sturen van: je botten steken uit. Want dan moet je later verantwoordelijkheid nemen voor wat je hebt gezegd." Dat verantwoordelijkheidsgevoel lijkt in een parasociale relatie te verdwijnen. Maar volgens Vanwesenbeeck is het een vals gevoel van vriendschap. "De enige manier om met iemand te praten is via die comments."

Virale kritiek verlaagt drempel

Zo'n relatie maakt mensen minder kritisch, stelt Vanwesenbeeck. Daardoor wordt de drempel om commentaar te geven op persoonlijke zaken ook lager. "Als je aan die volgers zou vragen; vind je dat een beledigende comment? Dan kunnen ze achteraf wel denken van: o ja, dat had ik beter niet kunnen schrijven. Maar het feit dat zoveel anderen het uiten, en dat de kritiek zo viraal gaat, maakt de drempel weer lager."

Niet veel mensen zullen doorhebben dat ze een parasociale relatie hebben met een bekendheid. "Je bent je niet altijd bewust van wat je voelt. We zeggen allemaal wel dat we ons niet laten beïnvloeden door influencers. Maar zodra je iemand langer volgt, ga je daar toch dingen van overnemen."

Grande heeft zich eerder al uitgesproken over de kritiek. Ze waardeert het niet dat mensen reacties plaatsen over haar uiterlijk. "Ik denk dat we voorzichtiger moeten zijn en minder snel commentaar moeten leveren op iemands lichaam, wat er ook gebeurt. Of je nu denkt dat je iets goedbedoelds zegt: gezond, ongezond, groot, klein, dit, dat, sexy of niet sexy, we zouden het gewoon niet moeten doen", zei ze al in 2023 in een video.

Tot en met 1 september is de Amerikaanse zangeres en actrice dus nog te zien in haar Eternal Sunshine-tour, maar daarna zal ze een stapje terug doen.

Voor jongeren kunnen influencers die vrijwel dagelijks op hun telefoon voorbijkomen soms voelen als een goede vriend. Dat betekent ook dat influencers heel persoonlijke berichten ontvangen. Zij leren daarom hoe ze daarmee om moeten gaan: