Woede om dieseldeal Trump en Poetin: 'Maakt VS medeplichtig aan oorlog in Oekraïne'
Trump heeft op sociale media geschreven dat Rusland meteen honderdduizenden tonnen diesel gaat leveren. Dat was volgens hem de uitkomst van een 'zeer succesvol' gesprek met de Russische leider Vladimir Poetin.
"Het is een opvallende deal, omdat het ingaat tegen de sancties die het Amerikaanse Congres drie weken geleden nog tegen Rusland en Iran steunde", zegt energie-expert Lucia van Geuns van Het Haags Centrum voor Strategische Studies. Daarmee zouden juist strengere importheffingen op Russische producten van kracht gaan.
Volgens haar doet Trump dit 'voor politiek gewin'. Want de deal heeft volgens haar te maken met de Amerikaanse tussentijdse verkiezingen in november, de 'midterms'. Hij hoopt met de extra leveringen diesel de prijs van brandstof in de VS omlaag te brengen, om de hoge prijzen aan de pomp voor Amerikanen te verlichten. "Hiermee wil hij vooral agrarische staten tegemoet te komen, die erg veel last hebben van de brandstofprijzen. Daar zitten veel Republikeinse kiezers."
Kritiek van Democraten en Republikeinen
De voorraden uit Rusland kunnen tijdelijk wat verlichting op de dieselmarkt brengen, maar het is geen oplossing, zegt Van Geuns. "Je lost er de achterliggende problemen niet mee op. Er is nog steeds oorlog in het Midden-Oosten en de Straat van Hormuz blijft dicht."
Die sluiting is een de belangrijkste reden dat de brandstofprijzen wereldwijd recordniveaus aantikken. Iran blokkeert de doorvaart voor olietankers sinds Amerika en Israël hun oorlog tegen dat land begonnen.
Olieprijs klimt boven de 100 dollar, benzine en diesel wordt nóg duurder
Ook politici in de Verenigde Staten hebben kritiek op de dieseldeal. De Democratische senator Richard Blumenthal noemt het een gênante vertoning. "Het maakt ons medeplichtig aan de oorlog van Poetin tegen Oekraïne", schrijft hij op X. Volgens hem heeft Trump er zelf een puinhoop van gemaakt.
Maar ook vanuit Republikeinse hoek klinkt boosheid. "Het ondersteunen van de Russische oorlogseconomie is verschrikkelijk", zegt de Republikeinse afgevaardigde Don Bacon. Hij noemt Poetin de 'blinde vlek' van Trump.
'Cadeaus aan Poetin'
In Oekraïne komt het nieuws hard aan, ziet verslaggever Chris Colijn, die in Kyiv woont. "Niet voor de eerste keer hebben de Oekraïners het gevoel dat de VS de kant van Rusland kiest. De Oekraïense president Volodymyr Zelensky reageerde teleurgesteld op de deal. "Cadeaus aan Poetin brengen geen vrede en leveren de beschaafde wereld niets op", stelde hij op X.
Olieprijs stijgt nu Straat van Hormuz weer dicht is
Oekraïne vroeg Washington de laatste jaren juist om zoveel mogelijk druk uit te oefenen op Poetin, zodat Rusland zou worden gedwongen om te stoppen met vechten. "Maar Poetin ziet nu juist zwakte", schrijft de minister van Buitenlandse Zaken van Oekraïne, Andriy Sabiha, op X.
Aanvallen op raffinaderijen
"Oekraïense diplomaten moeten nu aan de hardliners van de Republikeinse partij duidelijk maken hoe waardeloos elke overeenkomst met Poetin is", schrijft Viktor Sjlintsjak, hoofd van de Oekraïense denktank Instituut voor Wereldpolitiek. "De vaten zullen de benzineprijzen niet wezenlijk doen dalen, maar ze leveren het Kremlin wel tot 10 miljard dollar aan extra inkomsten op."
Oekraïne slaat toe: Russische olieraffinaderij Toeapse weer in brand
Ondertussen zegt Oekraïne dat het doorgaat met aanvallen op Russische olieraffinaderijen. Afgelopen nacht was er nog een aanval op de raffinaderij in de Russische plaats Rostov aan de Don. Daarmee treft Kyiv de dieselproductie, waardoor Rusland minder kan exporteren naar Amerika.
'Hij kan beter stoppen, verdomme'
Daarover heeft Trump vandaag in klare taal zijn onvrede geuit: "Hij kan maar beter stoppen, verdomme", zei Trump tegen verslaggevers in het Witte Huis. Volgens Trump had Zelensky de oorlog met Rusland al kunnen beëindigen. Hij stelt voor dat Oekraïne een nieuwe leider krijgt, zodat het land dan wel een deal kan sluiten over het stoppen van de oorlog met Rusland.
Trump had voor de Amerikaanse presidentsverkiezingen, die hij in 2024 won, gezegd dat hij de oorlog binnen 24 uur zou beëindigen. Zijn pogingen lijken vrede niet dichterbij te hebben gebracht.
Zelensky zou hebben aangegeven best bereid te zijn te stoppen met de aanvallen. Voorwaarde is dan wel dat Rusland ook stopt met het bombarderen van de Oekraïense energiesector.
In deze video zie je een droneaanval op de grootste olieraffinaderij van Moskou:
