Oekraïne wil de Krim isoleren: geen stroom, geen benzine en geen vakantie

Gisteren meldde Oekraïne al aanvallen op een spoorbrug, een elektriciteitscentrale en andere belangrijke infrastructuurdoelen op de Krim, en ook vandaag is het raak: een droneaanval veroorzaakt stroomuitval in Sevastopol, de grootste stad van het schiereiland.

De gevolgen zijn zichtbaar. Straatverlichting in Sevastopol wordt 's avonds gedimd – volgens Russische autoriteiten om de stad tegen aanvallen te beschermen. Cafés sluiten eerder, er rijden minder bussen. En deze week zijn ook alle toeristische activiteiten en zomerkampen voor kinderen op het schiereiland tot september opgeschort.

Het Oekraïense leger probeert het door Rusland bezette schiereiland te isoleren, zegt oud-commandant der strijdkrachten Mart de Kruif: "Dat wil zeggen dat je alle bevoorrading naar de Krim – troepen, mensen, middelen, brandstof, reservedelen – wilt afsnijden. En daardoor wordt de positie van de Krim natuurlijk zwakker."

Oekraïne-verslaggever Chris Colijn in Kyiv beaamt dat: "Oekraïne zegt van het schiereiland een eiland te willen maken."

Al ver voor de grootschalige invasie van Oekraïne in februari 2022, werd de Krim in 2014 met geweld ingenomen en illegaal geannexeerd door Rusland. Het schiereiland is belangrijk vanwege de marinebases en stranden en de strategische ligging in de Zwarte Zee.

Het isoleren heeft twee effecten, zegt De Kruif: "Het heeft natuurlijk effect op de Krim zelf. Het is natuurlijk niet leuk als je daar zit en je hebt geen stroom, zoals vandaag. Maar je dwingt de Russen ook om hun schaarse middelen in te zetten voor de Krim, terwijl die elders eigenlijk beter van pas komen."

Symboliek speelt ook een rol, zegt Colijn. "Het is de hoofdprijs voor Oekraïne, omdat het ook is waar het allemaal begon in 2014. Voor Poetin heeft de Krim om die reden ook veel waarde. Nu gebruiken de Oekraïners juist de kwetsbaarheid van dat schiereiland om Poetin in zijn hemd te zetten."  

Al benadrukt hij wel dat de Krim isoleren en de Krim heroveren twee totaal andere dingen zijn. Ook De Kruif zegt: "Daar zouden ze de mensen niet voor hebben en ook de verliezen niet voor willen accepteren."

Vakantie geannuleerd

De aanvallen zorgen er wel voor dat de oorlog voelbaar is voor de Russen die er zijn gaan wonen of er vakantie vieren. Het schiereiland is een populaire bestemming: eerder voor Oekraïners, nu voor Russen, vertelt Colijn: "Het is relatief dichtbij voor velen, het ligt lekker zuidelijk, en de prijzen zijn prima, want er is heel veel geld in het gebied gestoken om toerisme te promoten."

Nu zijn veel van die boekingen geannuleerd, zegt Colijn. Het tekort aan brandstof speelt daarbij ook een rol. Het schiereiland kampt al langere tijd met zo'n tekort: sinds zondag verkopen tankstations niet meer aan particulieren en bedrijven. "Als je helemaal uit Moskou naar de Krim rijdt, wil je ook weten dat je er weer weg kunt komen."

Oorlog dichterbij

Ook op andere plekken in Rusland komt de oorlog in de afgelopen weken dichterbij dan voorheen. Zo weet Oekraïne steeds vaker grote aanvallen uit te voeren op olievoorzieningen in en rond hoofdstad Moskou.

"Als je je daar niet veilig waant, wat voor effect heeft dat op de Russische bereidheid om te blijven vechten en wat betekent dat voor de positie van Poetin?" vraagt De Kruif zich af. "Het is opvallend dat het de laatste maanden zo structureel gebeurt."