Rusland treft de Oekraïense economie op alle vlakken: fabrieken, tankstations en nu ook datacentra
Het is vrijdagmiddag wanneer een Russische drone rondvliegt boven de Oekraïense hoofdstad Kyiv, en uiteindelijk inslaat op een modern kantoorgebouw. In dat gebouw stonden servers van het bedrijf Datagroup, die nu zijn beschadigd.
Ook op woensdag en donderdag waren er aanvallen op datacentra. Zeker twaalf Oekraïense internet- en hostingproviders hebben deze week schade geleden.
Doelbewuste aanvallen
In de afgelopen vierenhalf jaar viel Rusland vaker datacentra en techbedrijven aan, maar nooit zo systematisch als nu. Ongeveer honderdduizend huishoudens in Kyiv zaten deze week tijdelijk zonder internet vanwege de aanvallen.
Experts over de droneaanval bij Polen: 'Rusland neemt steeds meer risico's'
De Oekraïense minister van Buitenlandse Zaken benadrukte op sociale media dat de veiligheid van onschuldige burgers door deze aanvallen in het geding komt, omdat zij via internet meldingen krijgen over drone- en raketaanvallen.
"Omdat Rusland zijn doelstellingen op het slagveld niet bereikt, zoekt het naar nieuwe manieren om het leven in Oekraïne te destabiliseren en burgers te terroriseren", schreef de minister.
President Zelensky laat op sociale media weten dat 'er aanvullende maatregelen zijn genomen om de continuïteit van datacentra te waarborgen', maar het is onduidelijk welke stappen er precies worden genomen.
Internetstoringen
Onder Oekraïners leeft de zorg dat het internet de komende maanden vaker zal uitvallen. Een parlementslid adviseert burgers daarom om thuis een tweede internetabonnement aan te schaffen, van een andere provider.
Oekraïense IT-experts adviseren ook om twee simkaarten van verschillende providers te installeren in mobiele telefoons. Maar de kans dat het internet volledig plat komt te liggen, lijkt klein.
"Als een van de datacenters schade oploopt, worden de gegevens vanaf een andere locatie geladen", vertelt Stas Joerasov, hoofdredacteur van de Oekraïense tech-nieuwssite Dev.UA.
Zit er in Rusland een mobilisatie aan te komen? Zorgen erover nemen toe
"De meeste cruciale gegevens en systemen zijn naar het buitenland of naar de cloud verplaatst", zegt ook Oleksandr Olsjansky, oprichter van MiroHost, een van de bedrijven die afgelopen week is getroffen. "Als er een webwinkel niet werkt is dat vervelend, maar het is geen ramp."
"Het doel van de vijand is schade aanrichten, paniek aanwakkeren en de nervositeit vergroten", legt Olsjansky uit.
Economische schade
Rusland probeert de Oekraïense economie op allerlei manieren te raken, vooral de laatste maanden. Naast datacenters worden er de afgelopen weken ook tankstations, bouwmarkten, postdepots en opslagplaatsen van webwinkels geraakt.
Moskou doelwit van honderden Oekraïense drones op laatste dag verkiezingen
Voorheen voerde Rusland vooral 's nachts aanvallen uit op steden, maar nu vliegen er dag en nacht kleine aantallen drones rond. In Kyiv stond het luchtalarm gisteren in totaal bijna negen uur aan, voornamelijk vanwege de dreiging van Russische drones.
Logistieke uitdaging
Een van de doelen die gisteren werd geraakt, was een opslagplaats van McDonalds vlak buiten Kyiv. Ook een groot kantoorgebouw liep schade op. De vele aanvallen zorgen voor economische schade, en ook voor onzekerheid bij bedrijven.
"Veel Oekraïense bedrijven herzien hun logistieke aanpak", schrijft The New York Times. "In grote lijnen zijn de opties: 'just in time-levering', gedistribueerde opslag of ondergrondse opslag."
Trump gaat Zelensky ontmoeten: 'Aanvallen op Russische olie moeten stoppen'
Ook in de rest van het land vinden er aanvallen plaats op bedrijven. De staalproducent ArcelorMittal liet deze week weten dat het de grootste staalfabriek in het land voorlopig moet stilleggen, in de stad Kryvi Rih. De fabriek werd in de afgelopen vijf weken vier keer aangevallen.
In het zuiden wordt de haven van Odesa bijna dagelijks getroffen. Door de aanvallen kan Oekraïne slechts 40 procent van zijn maximale capaciteit voor voedselexport gebruiken.
In een recent rapport laat de Europese Bank voor Wederopbouw en Ontwikkeling (EBRD) weten dat de economische groei in Oekraïne door de vele aanvallen lager uitvalt dan verwacht. De Oekraïense economie groeit dit jaar naar verwachting met 1,5 procent. In juni was de verwachte groei nog 2,2 procent.
Ook Rusland lijdt schade
Oekraïne raakt de afgelopen maanden ook veel economische doelen binnen Rusland. Met drones viel het bijvoorbeeld de grote Russische webwinkels Wildberries en Ozon aan. Ook zeker 26 verschillende olieraffinaderijen zijn beschadigd, waardoor het olierijke Rusland kampt met een tekort aan brandstof.
De Amerikaanse president Donald Trump vroeg deze maand aan Zelensky om de aanvallen op Russische olievoorzieningen te stoppen. Oekraïne staat daar voor open, maar alleen als Rusland ook stopt met het aanvallen van Oekraïense energiecentrales. Voorlopig is er nog geen sprake van een deal.
De oorlog in Oekraïne wordt nu voor een groot deel uitgevochten met drones, niet alleen in steden maar ook aan het front. Correspondent Jeroen Akkermans kreeg bij uitzondering toestemming om te filmen bij een commandoteam dat drones bestuurt bij het front.
