De 'vrijheidsbijdrage': hoe jij meer belasting gaat betalen, zonder een hoger tarief
De 'vrijheidsbijdrage', zoals de nieuwe coalitie het noemt, is bedoeld om een deel van de kosten te dekken van de investeringen in defensie. Die mogen gerust enorm genoemd worden: in de komende kabinetsperiode loopt dat al op naar 9 miljard per jaar, in 2035 moet dat zelfs 19,5 miljard euro meer zijn dan nu. Daarmee voldoet Nederland dan aan de nieuwe NAVO-norm, die voorschrijft dat landen 3,5 procent van hun bbp uitgeven aan defensie.
Belastingverhoging
Een deel daarvan wordt dus bekostigd via een belastingmaatregel die de 'vrijheidsbijdrage' is gaan heten. Dat klinkt wellicht beter dan een belastingverhoging, maar dat is precies wat het is. Dat gebeurt echter niet door simpelweg het belastingtarief te verhogen.
Coalitieakkoord: maximaal 1 jaar werkloosheidsuitkering, eigen risico naar 460 euro
In plaats daarvan is besloten om ervoor te zorgen dat belastingbetalers eerder in een hogere belastingschijf terecht komen, en dus meer belasting gaan betalen.
Drie belastingschijven
Er zijn drie belastingschijven.
- Over je inkomen tot 38.884 euro betaal je 35,75 procent belasting.
- Tussen dat bedrag en 78.426 euro betaal je 37,56 procent.
- Alles daarboven wordt belast tegen een tarief van 49,50 procent.
Omdat de prijzen (en in het kielzog daarvan) de lonen jaarlijks stijgen, worden ook de schijfgrenzen aangepast aan de inflatie. Anders zouden burgers namelijk over een steeds groter deel van hun inkomen een hoger tarief betalen.
3,4 miljard euro meer belasting
Normaal gesproken is dat dus niet de bedoeling, maar dat is precies wat het nieuwe kabinet wel van plan is. De jaarlijkse inflatiecorrectie wordt volgend jaar in ieder geval voor een deel geschrapt, waarmee er 1,5 miljard euro extra opgehaald wordt.
Een jaar later gebeurt dat nog een keer, waardoor er uiteindelijk ieder jaar 3,4 miljard euro meer belasting wordt betaald door burgers.
Hoeveel kost jou dat?
De details van het plan zijn nog niet bekendgemaakt, waardoor nog niet duidelijk is met welke percentages de schijfgrenzen worden aangepast. Maar het zal voor middeninkomens die meer dan 38.883 euro verdienen op jaarbasis niet meer dan een paar tientjes schelen. Dat komt omdat de eerste twee belastingschijven niet heel veel van elkaar verschillen.
Hogere inkomens zullen een groter deel betalen. Voor inkomens boven de 78.426 euro gaat het om een paar honderd euro extra per jaar. Het verschil tussen de tweede schijf (37,56 procent) en de derde (49,50 procent) is namelijk bijna 12 procentpunt. Dat betekent dus dat iedere euro extra die onder het hoge tarief valt, je 12 cent extra belasting kost.
Niet uniek
Deze truc is niet uniek. Het vorige kabinet deed namelijk hetzelfde omdat de Tweede Kamer de btw-verhoging op cultuur, media en sport van tafel wilde. Daardoor ontstond een gat van 1,3 miljard euro op de begroting. Dat werd opgevangen door de helft van de inflatiecorrectie te schrappen.
De rekening wordt trouwens niet helemaal bij burgers neergelegd, ook bedrijven moeten een vrijheidsbijdrage leveren. Werkgevers zullen meer moeten bijdragen aan het arbeidsongeschiktheidsfonds: dat moet uiteindelijk 1,7 miljard euro extra opleveren.
De nieuwe coalitie heeft geen meerderheid in de Tweede Kamer, en zal dus voor ieder plan steun moeten krijgen van oppositiepartijen. "Het is een risico":
